Η Πραγματικότητα πίσω από την Αναθεώρηση των Στοιχείων
Τα πρόσφατα στοιχεία που είδαν το φως της δημοσιότητας για τον Ιανουάριο προκαλούν προβληματισμό, καθώς ο πληθωρισμός στην Ελλάδα αναθεωρήθηκε προς τα πάνω, αγγίζοντας το 2,9%. Ενώ οι αρχικές εκτιμήσεις έκαναν λόγο για χαμηλότερα επίπεδα, η πραγματικότητα της αγοράς επιβεβαίωσε ότι η διάβρωση της αγοραστικής δύναμης παραμένει πιο επίμονη από ό,τι ήλπιζαν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής. Την ίδια στιγμή, στην Ευρωζώνη ο δείκτης επιβεβαιώθηκε στο 1,7%, αναδεικνύοντας μια σημαντική απόκλιση που χρήζει σοβαρής οικονομικής ανάλυσης.
Η άνοδος των τιμών δεν είναι ένα τυχαίο φαινόμενο ούτε μια αναπόφευκτη φυσική καταστροφή. Αντιθέτως, αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα της νομισματικής επέκτασης και των δημοσιονομικών επιλογών που αλλοιώνουν τη δομή της παραγωγής. Όταν ο πληθωρισμός στην Ελλάδα κινείται με ταχύτητα σχεδόν διπλάσια από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, γίνεται σαφές ότι οι εγχώριες στρεβλώσεις και η κρατική παρέμβαση στην οικονομία συνεχίζουν να επιβαρύνουν τον ιδιωτικό τομέα.
Πληθωρισμός στην Ελλάδα: Η Νομισματική Διάσταση
Για να κατανοήσουμε γιατί ο πληθωρισμός στην Ελλάδα επιμένει, πρέπει να εξετάσουμε τη φύση του χρήματος. Ο πληθωρισμός, στην ουσία του, είναι η αύξηση της ποσότητας του χρήματος στην κυκλοφορία, η οποία οδηγεί σε πτώση της αγοραστικής αξίας κάθε νομισματικής μονάδας. Παρόλο που η Ελλάδα συμμετέχει σε ένα κοινό νόμισμα, οι ροές κεφαλαίων, οι κρατικές επιδοτήσεις και τα ελλείμματα επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο οι νέες ποσότητες χρήματος εισέρχονται στην τοπική αγορά.
Η αναθεώρηση στο 2,9% υποδεικνύει ότι οι τιμές των αγαθών και υπηρεσιών προσαρμόζονται ακόμα στις προηγούμενες φάσεις νομισματικής χαλάρωσης. Οι καταναλωτές βρίσκονται αντιμέτωποι με μια «κρυφή φορολογία», καθώς το εισόδημά τους παραμένει στάσιμο σε ονομαστικούς όρους, ενώ η πραγματική του αξία μειώνεται. Η διαδικασία αυτή δεν πλήττει όλους το ίδιο. Ευνοεί εκείνους που λαμβάνουν πρώτοι το νέο χρήμα —συνήθως το κράτος και οι συνδεδεμένοι με αυτό φορείς— και τιμωρεί τους αποταμιευτές και τα χαμηλότερα οικονομικά στρώματα.
Διαβάστε περισσότερα για την κρυφή φορολογία, εδώ.
Η Σημασία της Οικονομικής Υπολογιστικής και των Τιμών
Οι τιμές σε μια ελεύθερη αγορά λειτουργούν ως σήματα. Μεταφέρουν πληροφορίες για τη σπανιότητα των πόρων και τις επιθυμίες των καταναλωτών. Όταν ο πληθωρισμός στην Ελλάδα παραποιεί αυτά τα σήματα, οι επιχειρηματίες δυσκολεύονται να προχωρήσουν σε ορθολογικό οικονομικό προγραμματισμό. Οι επενδύσεις που φαίνονται κερδοφόρες λόγω των αυξημένων τιμών μπορεί στην πραγματικότητα να είναι λανθασμένες (malinvestments), οδηγώντας σε σπατάλη κεφαλαίου.
Γιατί η Ευρωζώνη δείχνει διαφορετική εικόνα;
Το 1,7% της Ευρωζώνης δεν πρέπει να εφησυχάζει κανέναν. Η διαφορά με τον πληθωρισμό στην Ελλάδα αντικατοπτρίζει το γεγονός ότι η ελληνική οικονομία παραμένει πιο ευάλωτη στις κρατικές ρυθμίσεις και στους έμμεσους φόρους που ενσωματώνονται στο κόστος παραγωγής. Η εμμονή σε πολιτικές αναδιανομής αντί για την προστασία της ατομικής ιδιοκτησίας και της ελευθερίας των συναλλαγών εμποδίζει την αγορά να αυτορρυθμιστεί και να ρίξει τις τιμές μέσω της αυξημένης προσφοράς.
Η Διέξοδος: Υγιές Νόμισμα και Λιγότερο Κράτος
Η λύση στο πρόβλημα δεν βρίσκεται στους ελέγχους τιμών ή στα κρατικά «pass». Αυτά τα μέτρα το μόνο που καταφέρνουν είναι να κρύβουν το σύμπτωμα, ενώ επιδεινώνουν την αιτία, προκαλώντας ελλείψεις και περαιτέρω στρεβλώσεις. Η μόνη βιώσιμη οδός για να περιοριστεί ο πληθωρισμός στην Ελλάδα είναι η προσήλωση σε μια πολιτική υγιούς νομίσματος και η δραστική μείωση των κρατικών δαπανών.
Όταν το κράτος αποσύρεται από την οικονομική δραστηριότητα και επιτρέπει στον ανταγωνισμό να λειτουργήσει, η παραγωγικότητα αυξάνεται. Η αύξηση της προσφοράς αγαθών είναι ο μοναδικός φυσικός τρόπος για τη μείωση του επιπέδου των τιμών. Αντίθετα, όσο η ρευστότητα χρησιμοποιείται για να συντηρεί έναν διογκωμένο κρατικό μηχανισμό, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα θα συνεχίσει να αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ευημερία.
Συμπερασματικά, η αναθεώρηση του Ιανουαρίου είναι μια υπενθύμιση ότι οι αριθμοί των στατιστικών υπηρεσιών συχνά έπονται της σκληρής πραγματικότητας που βιώνουν οι πολίτες. Η οικονομική ελευθερία και ο σεβασμός στην αγοραστική δύναμη του ατόμου αποτελούν τα μόνα εχέγγυα για μια σταθερή και αναπτυσσόμενη οικονομία, μακριά από τις παγίδες της νομισματικής υποτίμησης.
